28/2/14

Το κρυφό μήνυμα της μάσκας



Ετυμολογικά η λέξη «αποκριά» προέρχεται από τη λέξη «αποκρέω» και «καρναβάλι» από τη λατινική λέξη «carnevale» και σημαίνουν αποχή από το κρέας. Έθιμο ειδωλολατρικό που προέρχεται από τις εκδηλώσεις λατρείας προς τον θεό Διόνυσο, "θεό του κρασιού, του κεφιού, της ζωής και της αναπαραγωγής". Οι απόκριες επίσης συμβολίζουν τον ερχομό της άνοιξης και την αναγέννηση της φύσης, και εκφράζονται μέσα από τη μάσκα και τη στολή.

Η μάσκα και η στολή θα απελευθερώσει τον ενήλικα από τους ρόλους που καλείται να παίζει στην καθημερινότητά του και θα του δώσει την ευκαιρία να εκφράσει το «μικρό παιδί» που όλοι κρύβουμε μέσα μας για να ζήσει ένα μικρό διάστημα την αθωότητα, την ξεγνοιασιά και τη χαρά των παιδικών του χρόνων, μέσα από το ταξίδι των φανταστικών του ηρώων.

Η μάσκα θα βοηθήσει το πρόσωπο που τη φορά να φέρει στην επιφάνεια αλήθειες και δυνατότητες έκφρασης τις οποίες καταπιέζει και ελέγχει. Θα απελευθερώσει το σώμα του και μέσα από την κίνηση θα εκφράσει καταπιεσμένα συναισθήματα και επιθυμίες.

Η μεταμφίεση λειτουργεί καταλυτικά στην ψυχολογία των ανθρώπων και τους «δίνει» τη δυνατότητα να εκφράσουν καλά κρυμμένα μυστικά, τους «επιτρέπει» να φέρουν στην επιφάνεια την άλλη πλευρά του εαυτού τους και «απελευθερώνει» επιθυμίες, ανάγκες, ανεκπλήρωτα όνειρα και «απενοχοποιεί» σκέψεις και συναισθήματα.

Η σημασία της μεταμφίεσης και ο ρόλος της μάσκας έχουν ενσωματωθεί σε κάποιες θεραπευτικές πρακτικές, όπως η δραματοθεραπεία, το παιχνίδι των ρόλων και το συμβολικό παιχνίδι, και έχουν βοηθήσει το άτομο να απελευθερωθεί από τους φραγμούς που βάζει στον εαυτό του ενώ παράλληλα του δίνει τη δυνατότητα να συμφιλιωθεί μαζί τους.

Όμως για πολλούς ενήλικες, η στολή και η μάσκα αποτελεί μία «απειλή» στην ήδη διαμορφωμένη εικόνα για τον εαυτό τους και στην προσπάθειά τους να ισορροπήσουν τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις πράξεις τους. Η οποιαδήποτε αλλαγή δημιουργεί μία ανισορροπία και ο ενήλικας έχει την αίσθηση ότι χάνει την αυτοπεποίθησή του, την ταυτότητά του και την αυτοκυριαρχία του.

Η μεταμφίεση μας προ(σ)καλεί:

  • να επικοινωνήσουμε με χαρούμενη διάθεση με τους γύρω μας,
  • να ξεφύγουμε από την καθημερινότητα,
  • να πειραματιστούμε με την εικόνα του εαυτού μας,
  • να συμφιλιωθούμε με τα μυστικά μας,
  • να απελευθερώσουμε την ψυχή μας και
  • να προσφέρουμε χαρά, γέλιο και αισιοδοξία.
Να περάσετε καλά!!!

Διονυσία Μακρυνόρη
Ψυχολόγος

27/2/14

Τι μας μένει από τις γιορτές;



Κατά την περίοδο των γιορτών πολλοί άνθρωποι νιώθουν μελαγχολικά. Αυτό φαίνεται να σχετίζεται με το γεγονός ότι κατά τις γιορτινές μέρες επικρατούν αυξημένες προσδοκίες για πολλά πράγματα: από τη διακόσμηση του σπιτιού μας, μέχρι την εμφάνισή μας και το πώς θα διασκεδάσουμε. Αυτή η κατάσταση προκαλεί άγχος και επηρεάζει αρνητικά τη διάθεσή μας. 

Ειδικά στις  μέρες μας, όπου οι οικονομικοί περιορισμοί μας πιέζουν, είναι σημαντικό να ξανασκεφτούμε τι αξιολογούμε τελικά ως σημαντικό και τι όχι, τόσο για εμάς όσο και για τους ανθρώπους που αγαπάμε. 

Τα συμπεράσματα μιας ενδιαφέρουσας έρευνας* υποστηρίζουν ότι οι εμπειρίες μας κάνουν περισσότερο ευτυχισμένους απ’ ό,τι τα υλικά αγαθά. 


Γιατί όμως; 


  • Οι ευχάριστες εμπειρίες με την πάροδο του χρόνου γίνονται καλύτερες – τα υλικά αγαθά όχι
Με την πάροδο του χρόνου σκεφτόμαστε για τις εμπειρίες μας με ένα πιο αφηρημένο τρόπο. Αν για παράδειγμα, θυμηθούμε κάποιες καλοκαιρινές διακοπές που περάσαμε πολύ ωραία, ανακαλούμε περισσότερο μια γλυκιά αίσθηση με ένα αφηρημένο τρόπο. Δηλαδή, φέρνουμε στο νου μας την αίσθηση του ζεστού ήλιου, των χαρούμενων φωνών, αλλά γίνεται μάλλον δύσκολο να θυμηθούμε με ακρίβεια τι κάναμε την κάθε μέρα ξεχωριστά. 

Αυτό όμως δεν συμβαίνει με τα υλικά αγαθά. Το αυτοκίνητό μας ή η καινούργια μας τσάντα με την πάροδο του χρόνου εξακολουθούν να είναι τα ίδια ή φθείρονται. Η εμπειρία μίας ανέμελης εκδρομής αποκτά μια συμβολική και προσωπική σημασία που διατηρείται πολύ περισσότερο στη μνήμη μας από ό,τι ένα υλικό αντικείμενο, όπως είναι τα ρούχα που φορούσαμε.

  • Οι εμπειρίες μας δεν συγκρίνονται 
Τα υλικά αγαθά που κατέχουμε εύκολα γίνονται αντικείμενο κοινωνικών συγκρίσεων. Και είναι αλήθεια ότι οι άνθρωποι μπαίνουμε σε αυτή τη διαδικασία πολύ συχνά. Ωστόσο, οι εμπειρίες μας αντιστέκονται σε αυτό το είδος κοινωνικής πίεσης, δεδομένου ότι είναι μοναδικές. Με άλλα λόγια, δύσκολα συγκρίνεται κάτι όταν δεν υπάρχει μέτρο σύγκρισης, γεγονός που δεν ισχύει στην περίπτωση των υλικών αγαθών.

  • Οι εμπειρίες μας φέρουν πιο κοντά στους άλλους ανθρώπους 
Οι εμπειρίες μας αποτελούν τη βάση των κοινωνικών σχέσεων και αλληλεπιδράσεων μας. Η ποιότητα αυτών επηρεάζει το πόσο ευτυχισμένοι νιώθουμε. Συγκρίνετε μια συζήτηση στην οποία περιγράφεται μια ωραία διαδρομή στη φύση από μια συζήτηση που επικεντρώνεται στην πολυτέλεια του μέσου με το οποίο έγινε η μετακίνηση.


Σας ενθαρρύνουμε λοιπόν να εστιάσετε την προσοχή σας στην ίδια την εμπειρία των γιορτών και στο πώς θα μπορούσε να γίνει καλύτερη για εσάς προσωπικά.

  • Απολαύστε τον ήλιο, ο οποίος φαίνεται να επηρεάζει άμεσα τη διάθεσή μας
  • Διαπραγματευτείτε τις προτεραιότητες σας και βρείτε χρόνο να κάνετε κάτι που πραγματικά σας αρέσει και σας ευχαριστεί
  • Σκεφτείτε τα δικά σας κριτήρια για ένα «τέλειο» τριήμερο και αποφύγετε να συγκριθείτε κοινωνικά. Θυμηθείτε ότι η ουσία βρίσκεται στην ίδια την εμπειρία, γι’αυτό μην την προσπεράσετε βιαστικά.  

Καλό τριήμερο! 

Φωτεινή Λέκκα
Ψυχολόγος


* Van Boven, L. (2005). Experientialism, Materialism, and the Pursuit of Happiness. Review of General Psychology, 9 (2), 132-142.    





25/2/14

Γονέας ή δάσκαλος;



«Δεν πήραμε καλούς βαθμούς…», μία φράση που ακούγεται πολλές φορές από τους γονείς για ένα θέμα που τους «καίει». Αναλαμβάνουν λοιπόν το ρόλο του δασκάλου με τη λογική ότι με αυτό τον τρόπο θα είναι σίγουροι πως τα παιδιά τους θα πάρουν τις σωστές βάσεις και θα αποκτήσουν τις απαραίτητες γνώσεις, τον οποίο αποδυναμώνουν και παράλληλα στερούν από τον εαυτό τους και τα παιδιά τους τον γονεϊκό ρόλο. Οι γονείς όμως σπάνια είναι καλοί δάσκαλοι για τα παιδιά τους, ακόμα κι αν ανήκουν στο επάγγελμα του εκπαιδευτικού. Η υψηλή βαθμολογία και επίδοση των παιδιών τους είναι ένα επιπλέον κίνητρο για την προσωπική ικανοποίηση και προβολή τους. Χαμηλότεροι βαθμοί από τους αναμενόμενους εκλαμβάνονται ως οικογενειακή αποτυχία η οποία συνοδεύεται από αρνητική κριτική και ενδοοικογενειακές εντάσεις.

Η συνεχής παρέμβαση και ο έλεγχος του γονέα στο διάβασμα του παιδιού δεν το βοηθά: 
  • να αναλάβει την ευθύνη της υποχρέωσης που έχει προς το σχολείο και τις απαιτήσεις του,
  • να αναπτύξει θετική εικόνα για τη μάθηση και τη δημιουργία,
  • να αναγνωρίσει τα ταλέντα και τις ικανότητές του.

Τα παιδιά το μόνο που χρειάζονται είναι  να τους δείξει και να τους εξασφαλίσει κάποιος:
  • τη διασφάλιση ενός σταθερού και ήρεμου περιβάλλοντος μελέτης
  • τη διαχείριση και οργάνωση του χρόνου τους
  • τη μεθοδολογία και τον τρόπο μελέτης
  • την ενίσχυση στην προσπάθειά τους με ρόλο υποστηρικτικό.

Τι να κάνουν οι γονείς
  • Να συνειδητοποιήσουν ότι η διαρκής ενασχόληση με το διάβασμα δηλώνει ότι δεν έχουν εμπιστοσύνη στο παιδί τους και στις ικανότητές του.
  • Να αναγνωρίσουν ότι μπορεί να μεταφέρουν άγχος και αγωνία για τις επιδόσεις του.
  • Να κατανοήσουν ότι το παιδί μπορεί να έχει τους δικούς του ρυθμούς.
  • Να αποδεχτούν ότι η συνεχής ενασχόληση με το διάβασμα του πιθανόν να είναι μία διέξοδος στα προβλήματα που έχουν προκύψει στις διαπροσωπικές τους σχέσεις.   
  • Να συμφιλιωθούν με την ιδέα ότι μία πιθανή «αποτυχία – αδυναμία» του παιδιού δεν ταυτίζεται με την κοινωνική τους εικόνα ως οικογένεια.     
  • Να ενισχύσουν τη μαθητική του ιδιότητα, η οποία είναι μία προσωπική ευθύνη και υποχρέωση. 

 «Κι αν δεν τα πηγαίνει καλά;»
  • Να αναγνωρίζει ο γονέας το αναπτυξιακό στάδιο στο οποίο βρίσκεται το παιδί.
  • Να έχει ρεαλιστικές προσδοκίες προς αυτό, οι οποίες θα ανταποκρίνονται στις δυνατότητές του.
  • Να προσπαθεί σταδιακά να θέτει υψηλότερους στόχους, που θα το βοηθήσουν να αναδείξει και να αναπτύξει τις ικανότητές του. 
  • Να εξασφαλίσει επικοινωνία και συνεργασία με τον δάσκαλο/ καθηγητή.
  • Να εντοπίσει τη συγκεκριμένη δυσκολία (π.χ. χρόνος, οργάνωση, μνήμη κλπ.) και να προσπαθήσει να την αποκαταστήσει.
Διονυσία Μακρυνόρη
Ψυχολόγος


24/2/14

Φοβάμαι να οδηγήσω!



 




Ο όρος «φοβία» αναφέρεται στο φόβο που μας προκαλεί μια δραστηριότητα, ένα αντικείμενο ή μια κατάσταση που είναι δυσανάλογος της αντικειμενικής επικινδυνότητας τους. 

Η φοβία για την οδήγηση αντιπροσωπεύει ένα τέτοιο δυσανάλογο φόβο και μπορεί να παρεμποδίσει σημαντικά τη ζωή μας καθώς περιορίζει τις επιλογές μας και μας αποτρέπει να μετακινηθούμε με άνεση. 

Στο κείμενο αυτό θα προσπαθήσουμε να σας βοηθήσουμε να κατανοήσετε καλύτερα το φόβο που έχετε πολλές φορές και μόνο στη σκέψη της οδήγησης, αλλά και να αντιμετωπίσετε αυτή την κατάσταση αποτελεσματικά. 


Γιατί φοβάμαι να οδηγήσω; 



Η φοβία για την οδήγηση μπορεί να αναπτυχθεί σταδιακά ή αιφνίδια ως αποτέλεσμα των παρακάτω εμπειριών ή καταστάσεων: 
  • Έχετε εμπλακεί ή έχετε υπάρξει μάρτυρας σε ένα τροχαίο ατύχημα 
  • Έχετε δεχτεί πολλές επικρίσεις όταν προσπαθούσατε να μάθετε να οδηγείτε 
  • Έχετε δεχτεί πολύ άσχημη συμπεριφορά από άλλο οδηγό κατά την οδήγηση 
  • Έχετε βρεθεί ως οδηγός ή επιβάτης σε μια διαδρομή επικίνδυνη που σας προκάλεσε πολύ μεγάλο άγχος
  • Έχει αισθανθεί μεγάλη δυσφορία και άγχος ενώ βρισκόσασταν σε πολύ δύσκολες συνθήκες (μποτιλιάρισμα, κλειστός δρόμος κ.λπ.). 


Έχω φοβία; 

Αναγνωρίστε στον εαυτό σας τα συμπτώματα που προκαλεί η φοβία για την οδήγηση 


  • Έχετε σταματήσει να οδηγείτε, δεν έχετε καν δίπλωμα οδήγησης ή ενώ έχετε δίπλωμα δεν έχετε οδηγήσει ποτέ. 
  • Έχετε σωματικά συμπτώματα, όπως: ζαλάδα, ταχυκαρδία, εφίδρωση, αίσθηση μυρμηγκιάσματος, αίσθημα βάρους στο κεφάλι ή στο στήθος κάποιες φορές και μόνο στη σκέψη ότι οδηγείτε. 
  • Μπορεί να έχετε την αίσθηση του μη πραγματικού, σαν να μην συμμετέχετε στην ίδια την κατάσταση. Αυτή η αίσθηση σε υπερβολικό βαθμό μπορεί να σας κάνει να φοβάστε ότι θα χάσετε τον έλεγχο του αυτοκινήτου και θα βγείτε από το δρόμο ή θα πέσετε σε κάποιο αυτοκίνητο που κινείται στο αντίθετο ρεύμα. 
  • Έχετε την αίσθηση ότι το αυτοκίνητο δεν είναι στον απόλυτο έλεγχο σας και «κάνει τα δικά του». Ως αποτέλεσμα, μπορεί να φρενάρετε πολύ συχνά, ακόμα κι όταν αυτό δεν είναι καθόλου αναγκαίο
  • Αν οδηγείτε, μπορεί να σας παίρνει πολύ χρόνο για να σχεδιάσετε μια διαδρομή ή να επιλέγετε συγκεκριμένες διαδρομές και να αποφεύγετε τελείως άλλες που σας είναι άγνωστες ή σας φαίνονται δύσκολες. 
  • Βρίσκετε συνέχεια πολλές δικαιολογίες για να μην οδηγήσετε. 


Τι να κάνω για να αντιμετωπίσω τη φοβία μου για την οδήγηση;



  • Είναι σημαντικό να ζητήσετε τη συμβολή ενός επαγγελματία ψυχικής υγείας, ειδικά αν υποφέρετε από αυτή τη φοβία μεγάλο χρονικό διάστημα.
  • Είναι σημαντικό να μιλήσετε για τη φοβία σας, γιατί σημαίνει ότι αναγνωρίζετε τη δυσκολία σας αντί να δικαιολογείστε ή να κρύβεστε.
  • Μιλήστε σε ανθρώπους που θα σας ακούσουν με κατανόηση και ηρεμία. Στην περίπτωση των φοβιών, οι άλλοι δεν κατανοούν πώς είναι δυνατόν να φοβόμαστε κάτι απλό ή συνηθισμένο. Για το λόγο αυτό, μιλήστε σε ανθρώπους που θα σας ενθαρρύνουν να αντιμετωπίσετε το φόβο σας χωρίς να σας κριτικάρουν.
  • Αν δεν έχετε δίπλωμα οδήγησης ως αποτέλεσμα της φοβίας σας, ζητήστε να σας προτείνουν δασκάλους που είναι καλοί επαγγελματικές, αλλά επίσης ευγενικοί και με κατανόηση. Διαλέξετε με προσοχή ένα δάσκαλο που θα ανταποκριθεί με ευγένεια και κατανόηση στις ανάγκες σας.
  • Μάθετε να χαλαρώνετε –  χρησιμοποιήσετε χαλαρωτική μουσική ή ανάλογα videos.
  • Αντιμετωπίστε τον απόλυτο τρόπο σκέψης σας. Μία αρνητική εμπειρία δεν σημαίνει καθολική αποτυχία. Σκεφτείτε ότι αν ίσχυε ότι: " Ένα λάθος = αποτυχία + παραίτηση", τότε όχι μόνο δεν θα οδηγούσαμε, αλλά δεν θα περπατούσαμε.
  • Μάθετε να οδηγείτε συνειδητά. Η οδήγηση δεν είναι επικίνδυνη, αν είμαστε ευσυνείδητοι στον τρόπο που οδηγούμε. Μην οδηγείτε αν έχετε πιεί ή αν νιώθετε πολύ κουρασμένοι.
  • Διερευνήστε με τον ειδικό ψυχικής υγείας αν η φοβία σας αναπτύχθηκε στο πλαίσιο της διαταραχής πανικού γιατί τότε χρειάζεστε ανάλογη βοήθεια.


Σταδιακή έκθεση


  • Αν δεν οδηγείτε καθόλου είναι σημαντικό να επανέλθετε με μικρά βήματα και να αντιμετωπίσετε το φόβο σας σταδιακά.
  • Μπείτε ξανά στο αυτοκίνητο και μείνετε εκεί μέχρι να αισθανθείτε ήρεμοι. Κινείστε το τιμόνι, πατήστε τα πετάλια, δοκιμάστε τους διακόπτες. Εξοικειωθείτε με την κατάσταση.
  • Στο επόμενο βήμα, βάλτε μπρος το αυτοκίνητο και κινήστε το για λίγα μόνο μέτρα . Κάντε το αυτό αρκετές φορές μέχρι να νιώθετε τελείως άνετα.
  • Κάντε όλες τις απαραίτητες ρυθμίσεις στο κάθισμα και τους καθρέφτες, ώστε να αισθάνεστε άνετα.
  • Ξεκινήστε να κινήστε σε μικρές διαδρομές που σας είναι πολύ γνωστές (π.χ. ο γύρος του τετραγώνου). Συνεχίστε μέχρι να νιώθετε πολύ άνετα.
  • Προχωρήστε σε λίγο μεγαλύτερες διαδρομές που σας είναι επίσης γνωστές. Ενδιάμεσα κάντε διαλείμματα, π.χ. 5 λεπτά οδήγηση 10 λεπτά διάλειμμα.
  • Μιλήστε στον εαυτό σας ενθαρρυντικά («Μπράβο», «Τα πας καταπληκτικά» «Οδηγώ ήρεμα και τίποτα κακό δεν θα συμβεί»)
  •  Έχετε μαζί σας χρήματα ώστε να πληρώσετε το parking στο τέλος της διαδρομής και έτσι να μην αγχωθείτε επειδή δεν βρίσκετε να παρκάρετε.
  • Ξεκινήστε σταδιακά να κάνετε μεγαλύτερες διαδρομές, ζητώντας τη βοήθεια ενός ανθρώπου που εμπιστεύεστε. Όταν αισθανθείτε καλά, αυξήστε σταδιακά την απόσταση.
  • Σκεφτείτε την αγορά ενός GPS έτσι ώστε να μη σκέφτεστε εκ των προτέρων τη διαδρομή και για να μην περιοριστείτε μόνο στις γνωστές διαδρομές.


Θυμηθείτε ότι:
  • Οι περισσότεροι άνθρωποι όταν ξεκινούν να οδηγούν νιώθουν άγχος. Το ότι τελικά οδηγούν, σημαίνει ότι το άγχος τους είναι κάτι που ξεπερνιέται.
  • Φτιάξτε μια λίστα με όλα τα πλεονεκτήματα της οδήγησης και βάλτε τη σε ένα σημείο που θα τη βλέπετε καθημερινά, ώστε να διατηρείτε το κίνητρο σας αμείωτο.
  • Θυμηθείτε ότι ο στόχος σας δεν είναι η τελειότητα, αλλά η ασφάλεια και η άνεση. Δεν θα τα κάνετε όλα τέλεια από την αρχή, αλλά δεν υπάρχει και κανένας λόγος για να συμβεί κάτι τέτοιο, αρκεί να οδηγείτε αργά και ευσυνείδητα.



Καλή επιτυχία!

Φωτεινή Λέκκα
Ψυχολόγος

21/2/14

Διαδίκτυο

Πρό(σ)κληση για ενημέρωση, γνώση, επικοινωνία και ψυχαγωγία


Ο όρος «εξάρτηση – εθισμός» από το διαδίκτυο εμφανίζεται για πρώτη φορά το 1995 από τον Coldberg. Οι έρευνες έχουν δείξει ότι η κατάχρηση του διαδικτύου παρατηρείται πιο έντονα στο μέσο στάδιο της εφηβείας (14-17 ετών) και κυρίως στα αγόρια. Η ανάγκη του εφήβου για επικοινωνία καλύπτεται μέσα από την ένταξή του σε μία ευρύτερη ομάδα, η οποία αναζητά κάτι διαφορετικό από αυτό των ενηλίκων. Η ομάδα των συνομηλίκων θα παίξει εξισορροπιστικό ρόλο ανάμεσα στην οικογένεια και την κοινωνία και θα λειτουργήσει λυτρωτικά στην κλονισμένη του αυτοπεποίθηση. Ο έφηβος θα την εξιδανικεύσει διότι φέρνει σε αυτήν όλη τη συναισθηματική φόρτιση και την επιθυμία του να λειτουργήσει ως «αναπληρωματική» της χαμένης οικογένειας. Αυτή η ομάδα έχει τους δικούς της κανόνες και τα δικά της χαρακτηριστικά: διαφορετικό ντύσιμο, χτένισμα, κόψιμο μαλλιών, μουσική, γλώσσα και τρόπο επικοινωνίας. Ένας από τους τρόπους επικοινωνίας που έχει αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια είναι το διαδίκτυο, μία πύλη επικοινωνίας των νέων, που μπορεί όμως να φτάσει στα όρια της υπερβολής και της εξάρτησης.

Τα αίτια της εξάρτησης
  • Ανάγκη του έφηβου για ανεξαρτησία, αυτονομία και κοινωνικοποίηση.
  • Διερεύνηση κοινωνικών σχέσεων χωρίς περιορισμούς και συνέπειες.
  • Εξιδανίκευση της εικόνας του λόγω απουσίας οπτικής επαφής.
  • Διαμόρφωση της δικής του προσωπικής ταυτότητας μέσα από τη διαδικασία των «ρόλων» που υιοθετούν λόγω της ανωνυμίας. 
  • Ανάγκη του έφηβου να «ανήκει» στην ομάδα των συνομήλικων.
  • Χαμηλό επίπεδο φροντίδας των γονιών προς τους έφηβους.

Τα συμπτώματα
  • Κοινωνική απόσυρση – έλλειψη φίλων.
  • Σχολική αποτυχία – χαμηλό επίπεδο εκπαιδευτικής φιλοδοξίας.
  • Έλλειψη ενδιαφερόντων και δραστηριοτήτων.
  • Απουσία στόχων σε προσωπικό και κοινωνικό επίπεδο.
  • Έντονες διαφωνίες με την οικογένεια.
  • Μεγάλο χαρτζιλίκι (συμμετοχή σε διαδικτυακά παιχνίδια).
  • Παραμέληση της σωματικής φροντίδας και εικόνας του.


Πώς μπορούμε να ξεχωρίσουμε εάν η συμπεριφορά ενός εφήβου είναι αναμενόμενη για την ηλικία του ή θα έπρεπε να μας ανησυχήσει; 

Είναι καλό να εξετάζουμε πρώτα από όλα τις συνέπειες – θετικές ή αρνητικές – των πράξεων του εφήβου και να δούμε εάν αυτή η συμπεριφορά αποτελεί σοβαρό εμπόδιο στο να νιώθει ικανοποίηση στη ζωή του, να απολαμβάνει τις κοινωνικές σχέσεις, να διασκεδάζει, να επικοινωνεί, να εκφράζεται και να καλύπτει τις σχολικές του υποχρεώσεις.

Ο ρόλος της οικογένειας
  • Οι γονείς μπορούν να υποστηρίζουν ενεργά την αναζήτηση ταυτότητας του εφήβου με το να του επιτρέπουν να εξερευνά νέους ρόλους και αξίες, με το να ανέχονται την προσωπική του έκφραση και με το να συζητούν διαφορετικές απόψεις, ενώ ταυτόχρονα προσφέρουν κατευθυντήριες γραμμές όπου χρειάζεται. Το «θερμό και υποστηρικτικό» οικογενειακό πλαίσιο θα συμβάλλει στην κατάκτηση της προσωπικής ταυτότητάς του, στην ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξή του και την πνευματική ωριμότητά του.
  • Ένας δημοκρατικός τρόπος άσκησης του γονεϊκού ρόλου είναι όταν οι γονείς μοιράζονται την εξουσία με τους εφήβους ενώ ταυτόχρονα συνεχίζουν να θέτουν κάποια όρια τα οποία θα συμβάλλουν στη διαμόρφωση υπεύθυνων στάσεων, στη διευκρίνιση των σημείων διαφωνίας και στην ενθάρρυνση που οδηγεί στον αμοιβαίο σεβασμό.


Για την καλύτερη χρήση του διαδικτύου θα χρειαστεί από τους γονείς:
  • Η τοποθέτηση του υπολογιστή σε χώρο που υπάρχει η δυνατότητα «ελέγχου».
  • Η ενημέρωση του έφηβου για τη σωστή χρήση του διαδικτύου και τους κινδύνους που περιέχει η χρήση αυτού. 
  • Η δυνατότητα πληροφόρησης του γονέα για την επισκεψιμότητα του νέου σε διάφορες      ηλεκτρονικές σελίδες.
  • Η διασφάλιση των πληροφοριών που αποκαλύπτει.
  • Η διαθεσιμότητα και η επιθυμία των γονέων να «σερφάρουν» μαζί με τα παιδιά τους.
  • Η γνωριμία και η εξοικείωση του γονέα με το εργαλείο που χρησιμοποιεί το παιδί του θα του δώσει τη δυνατότητα να αποκτήσει έναν νέο κώδικα επικοινωνίας μαζί του. 



Διονυσία Μακρυνόρη
Ψυχολόγος


20/2/14

Αντιμετωπίστε έγκαιρα την προβληματική χρήση αλκοόλ






Παρότι συζητιέται η σημασία των γονιδίων στον αλκοολισμό, είναι σημαντικό να τονιστεί ότι κληρονομείται κάποια προδιάθεση και όχι η ασθένεια. 


Ο λόγος για τον οποίο οι άνθρωποι πίνουν υπερβολικά είναι ένα πρόβλημα τόσο σύνθετο όσο και ο χαρακτήρας τους ή το περιβάλλον μέσα στο οποίο κινούνται. Οι συνήθειες, οι παραδόσεις, η διάθεση και το σχετικό κόστος παίζουν σημαντικό ρόλο στην κατάχρηση αλκοόλ και την ευαισθησία - γενετική και όχι μόνο - των αλκοολικών. 

Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι αλκοολικών:


  • Υπάρχουν άνθρωποι που πίνουν επειδή έχουν κατάθλιψη και στη μέθη του αλκοόλ βρίσκουν γαλήνη, συντροφικότητα και ευφορία. 
  • Οι τολμηροί πίνουν για να νιώσουν "ανεβασμένοι"
  • Άλλοι υποστηρίζουν την άποψη ότι το πιοτό τους κάνει να συμπεριφέρονται πιο φυσιολογικά, και πράγματι μπορεί να αντιδρούν καλύτερα όταν είναι μεθυσμένοι. 
  • Τέλος άλλοι πίνουν για να νιώσουν διαφορετικά.


Βάσει αυτών των παρατηρήσεων, ποικίλες ψυχολογικές θεωρίες συσχετίζουν τη χρήση αλκοόλ σαν αντίμετρο στην προσπάθεια του ατόμου να: 


  • μειώσει την ένταση, τη νευρικότητα και το άγχος 
  • αυξήσει την υποκειμενική αίσθηση δύναμης 
  • μειώσει τον ψυχολογικό πόνο
  • χαλαρώσει
  • αντιμετωπίσει τις καθημερινές πιέσεις της ζωής 


Και πάλι, είναι δύσκολο να συγκεντρωθούν δεδομένα που να αποσαφηνίζουν οριστικά γιατί αναπτύσσεται εξάρτηση από το αλκοόλ, καθώς φαίνεται ότι πρέπει να συνυπάρχει ένας συνδυασμός γενετικών, ψυχολογικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών παραγόντων. Επίσης, για να υπάρχει εξάρτηση πρέπει να υπάρχει ένας συνδυασμός συμπτωμάτων. Το πιο καθοριστικό είναι η λαχτάρα του ατόμου να πιει. 

Στην αντιμετώπιση του αλκοολισμού είναι σημαντικό να μη μείνουμε προσκολλημένοι στα αυστηρά όρια της ασθένειας. Αν γίνει κάτι τέτοιο τότε ίσως προβληματιστούμε μόνο αν παρατηρήσουμε σοβαρή εξάρτηση σε ένα δικό μας άνθρωπο.

Ωστόσο, είναι σημαντική τόσο η έγκαιρη διάγνωση όσο και η θεραπευτική αντιμετώπιση του προβληματικού τρόπου χρήσης αλκοόλ. 

Χρήσιμες πληροφορίες και βοήθεια μπορείτε να βρείτε εδώ: Αλκοόλ

Νικόλαος Καρακατσάνης
Ψυχίατρος 

17/2/14

Κατανοώντας τον αλκοολισμό και τις συνέπειές του



Ο ακριβής ορισμός του αλκοολισμού είναι δύσκολος. Αυτό συμβαίνει διότι δεν υπάρχει σαφής διαχωριστική γραμμή για το πότε ο μεγάλος πότης γίνεται αλκοολικός. Όπως η κώφωση ή η παχυσαρκία, έτσι και εξάρτηση από την αλκοόλη δεν είναι ένα απόλυτο φαινόμενο, αλλά παρουσιάζει διαβαθμίσεις.

Ο αλκοολικός αυξάνει την ποσότητα πού πίνει από χρόνο σε χρόνο. Σε μια πρώτη φάση, η κατάχρηση αλκοόλης γίνεται με στόχο την αγχόλυση, δηλαδή με στόχο τη χαλάρωση και την απόσπαση της προσοχής από τις έγνοιες. Αν η χρήση δεν διακοπεί, τότε η κατάχρηση φτάνει στο επίπεδο του εθισμού και της εξάρτησης. Στη φάση αυτή δημιουργείται αντοχή σε μικρές δόσεις αλκοόλ και σε περίπτωση διακοπής ή μείωσης του εμφανίζεται σύνδρομο στέρησης. 

Το γεγονός ότι ένα άτομο πίνει πολύ συχνά και σε ολοένα αυξανόμενες ποσότητες, έχει δυσάρεστες ψυχολογικές, κοινωνικές και σωματικές συνέπειες.

Ποιες είναι όμως οι συνέπειες του αλκοολισμού; 
  • Διάθεση 
Παρόλο που το ποτό μπορεί να προκαλέσει ευχάριστα συναισθήματα για λίγες ώρες, η μακρόχρονη κατανάλωση οδηγεί πάντα σε μια βαθμιαία επιδείνωση της ψυχικής διάθεσης. Το άτομο που πίνει πολύ θα αρχίσει να νιώθει περισσότερη κατάθλιψη και ευερεθιστότητα. Η κατάθλιψη και η αυτοκτονία είναι τόσο κοινές μεταξύ αλκοολικών, όσο σχεδόν και στους ανθρώπους, που πάσχουν απ΄ την καθαρή μορφή της κατάθλιψης,. Σε μερικές περιπτώσεις, η κατάθλιψη μπορεί να είναι η αιτία που οδηγεί στο ποτό, σε άλλες, όμως περιπτώσεις, μπορεί, να είναι το αποτέλεσμα της βαριάς χρήσης. 

Η κατάχρηση αλκοόλ προκαλεί άρση των αναστολών και επιθετικότητα, αυξάνει τον κίνδυνο ατυχημάτων και μπορεί να οδηγήσει σε ξαφνική απώλεια μνήμης. Ο αλκοολικός μπορεί να βρίσκει αδύνατο να θυμηθεί τι ακριβώς έκανε την προηγούμενη νύχτα παρ΄ όλο που είχε τις αισθήσεις του. 

  • Σώμα
Υπάρχουν σήμερα αρκετές ενδείξεις ότι η κατανάλωση 5, 10 ή περισσότερων μπουκαλιών μπύρας ή η ανάλογη ποσότητα κρασιού και οινοπνευματωδών την ημέρα αυξάνει τον κίνδυνο της κίρρωσης του ήπατος. Το 80% των ανθρώπων που πίνουν 10 ή περισσότερα μπουκάλια μπύρας την ημέρα έχουν την πιθανότητα να αρρωστήσουν από κάποια πάθηση του συκωτιού. Περισσότεροι από 20% των αλκοολικών είναι ελκοπαθείς. Ο αλκοολικός που εξαρτάται σοβαρά από το πιοτό κινδυνεύει να υποστεί εγκεφαλική βλάβη και ελάττωση των νοητικών ικανοτήτων, κυρίως της μνήμης και της ικανότητας για μάθηση. Επίσης, παρά την κοινή άποψη ότι το αλκοόλ δρα σαν αφροδισιακό, στην πραγματικότητα πολλοί αλκοολικοί πάσχουν από ανικανότητα και απώλεια libido. 

Μετά τον καπνό, το αλκοόλ είναι η δεύτερη ευρέως χρησιμοποιούμενη καρκινογόνος ουσία που συνδέεται με την ανάπτυξη καρκίνων του γαστρεντερικού συστήματος, της κεφαλής, του μαστού και του τραχήλου. 

Τέλος, υπάρχουν ενδείξεις, ότι η έγκυος που πίνει πολύ προκαλεί σωματικές βλάβες στο αγέννητο παιδί της. Το παιδί μπορεί να πάσχει από μέτρια ή ελαφρά καθυστέρηση, να έχει ένα αφύσικα μικρό κεφάλι, συγγενή καρδιοπάθεια ή άλλες συγγενείς ανωμαλίες. 

  • Κοινωνικά προβλήματα

Η μέθη σε δημόσιο χώρο διώκεται δικαστικά, γιατί ο μεθυσμένος δεν έχει αναστολές και είναι, συχνά, ενοχλητικός και επιθετικός. Η αλκοόλη βρίσκεται στο επίκεντρο πολλών βίαιων εγκληματικών ενεργειών. Η άποψη πως η αλκοόλη απελευθερώνει τον άνθρωπο από τις αναστολές του ισχύει και για την επιθετική σεξουαλική συμπεριφορά.

Εκτός απ' τα υπερβολικά έξοδα που πληρώνει η κοινωνία και το κόστος στην υγεία του ιδίου του πότη, οι άνθρωποι που βρίσκονται στο άμεσο περιβάλλον του έχουν καμία φορά να αντιμετωπίσουν σχεδόν τραυματικές εμπειρίες. 

  • Ένα οικογενειακό πρόβλημα

Οι περισσότερες οικογένειες με έναν αλκοολικό πρόκειται να υποφέρουν ακόμα και πολλά χρόνια μετά την απάλειψη του προβλήματος. 

Έχει βρεθεί ότι οι γυναίκες των αλκοολικών είναι, γενικά, πιο διαταραγμένες από τον υπόλοιπο πληθυσμό. Πιστεύεται, ακόμα, ευρύτατα ότι τα παιδιά των αλκοολικών διατρέχουν σοβαρό κίνδυνο να γίνουν και τα ίδια αλκοολικά. Έχει υπολογιστεί ότι 25-50% των αλκοολικών είχαν ένα γονιό ή ένα στενό συγγενή αλκοολικό και ότι τα παιδιά αλκοολικών γονιών έχουν τη διπλάσια πιθανότητα να γίνουν τα ίδια αλκοολικά σε σύγκριση με τα παιδιά μη αλκοολικών γονέων. Ενώ μέχρι τώρα θεωρούσαμε, ότι αυτή η οικογενειακή τάση οφείλεται αποκλειστικά στην περιβαλλοντική κατάσταση, υπάρχουν ενδείξεις, ότι συντρέχει κάποιος κληρονομικός παράγοντας.

Οι οικογένειες με κάποιον αλκοολικό (συνήθως τον πατέρα) υφίστανται βία, αντιμετωπίζουν διάλυση της οικογενειακής συνοχής, μεγάλη και διαρκή ένταση και δυσκολίες στις κοινωνικές συναλλαγές.

  • Ατυχήματα
Η βαριά μέθη μπορεί να προκαλέσει ατρόμητη και παράτολμη συμπεριφορά, που συμβάλλει στην επιτυχία ενός πάρτι, αλλά μπορεί, να έχει τραγικές συνέπειες, καταλήγοντας σε αυτοκινητιστικά, εργατικά και οικιακά ατυχήματα. 


Αν σας αρέσει το ποτό, καλό είναι να μην πίνετε πάνω από τρεις φορές την εβδομάδα και να μην ξεπερνάτε τα δύο ποτήρια τη φορά με σχετικά χαμηλή περιεκτικότητα σε αλκοόλη, όπως η μπύρα ή το κρασί. Για τις γυναίκες και τους ηλικιωμένους τα όρια ασφαλείας είναι τα μισά από τα προαναφερόμενα.  

Αν είστε έφηβος ή έφηβη δείτε αυτό το video 



 Νικόλαος Καρακατσάνης
Ψυχίατρος

14/2/14

Η αγάπη δεν έχει λόγια...




Διονυσία Μακρυνόρη
Ψυχολόγος

Το άλλο πρόσωπο στη ζωή ενός παιδιού



Ιστορικά, η κατά «παράδοση» εικόνα του πατέρα τον θέλει αμέτοχο στην ανατροφή του παιδιού του, την οποία αφήνει στη μητέρα. Κλεισμένος σε αυτό το ρόλο ο «μυθικός» πατέρας αυτού του τύπου τροφοδοτεί ένα ισχυρό, από απόσταση πρότυπο στα παιδιά του και μία ηθική και υλική στήριξη στη γυναίκα του. Η ύπαρξή του λοιπόν ήταν πραγματικά κάτι σαν «τυχαίο» κοινωνικό γεγονός, αφού η συμμετοχή του στην ανατροφή των παιδιών του ήταν περιορισμένη.

Όμως, στη σημερινή κοινωνία τα οικονομικά, κοινωνικά και ηθικά δεδομένα έχουν αλλάξει το ρόλο του και τη συμμετοχή του. Νομικές ρυθμίσεις διαφοροποιούν τη ζωή και τη σχέση του με τα παιδιά του, με αποτέλεσμα σήμερα, πολλοί διαζευγμένοι πατέρες να αναλαμβάνουν την επιμέλεια τους. Η πορεία και η εξέλιξή του ρόλου του τον οδηγεί να συμβάλλει ενεργά στην ανατροφή των παιδιών του και να αναλαμβάνει τη διαπαιδαγώγηση και τη φροντίδα τους.

Ο κύκλος της οικογενειακής ζωής και ο ρόλος του πατέρα σε αυτήν

Η άφιξη του πρώτου παιδιού έρχεται όταν το ζευγάρι βρίσκεται σε μία περίοδο που προσπαθεί να ορίσει τον προσωπικό του χώρο μέσα στη σχέση του.  Η δυάδα τώρα γίνεται τριάδα και αυτό αποτελεί την αρχή ανακατατάξεων στο γάμο που συχνά φέρνει εκτός από πολύ χαρά και μικρή αναταραχή. 

Η σχέση μητέρας – παιδιού, έχει μεγάλη σημασία για την ψυχοσυναισθηματική του ανάπτυξη, η οποία επηρεάζεται άμεσα και καθοριστικά από τη σχέση μητέρας – πατέρα. Γύρω στον 3ο χρόνο του παιδιού, ο πατέρας μπαίνει δυναμικά ως ισοδύναμο πρόσωπο στη δυάδα μητέρας – παιδιού.

Η μητέρα χρειάζεται να προσφέρει τόσα πολλά στο παιδί αυτή την περίοδο ώστε κυριολεκτικά «αδειάζει» συναισθηματικά και έχει ανάγκη τη στήριξη, τη φροντίδα, την αναγνώριση και την ικανοποίηση των συναισθηματικών αναγκών της ως γυναίκα και ερωτικού συντρόφου από το σύζυγο/ πατέρα. 

Μεγαλώνοντας το παιδί, η μητέρα θα προσδιορίσει τα όριά της «απογοητεύοντας» τις προσδοκίες του παιδιού της, βοηθούμενη από τον πατέρα, ο οποίος σε αυτό το κρίσιμο και σημαντικό σημείο προστατεύει το όριο της οικογένειάς του και επιτρέπει στη μητέρα να περάσει με ασφάλεια από τη συναισθηματική συναλλαγή με το βρέφος, στην πρωταρχική της δέσμευση που είναι η συζυγική σχέση. Ο πατέρας είναι το «άλλο» πρόσωπο που δίνει μία διαφορετική διάσταση στη ζωή του παιδιού. 

Συναισθηματικές διεργασίες του πατέρα με τον ερχομό του παιδιού του
  • Αναγνωρίζει τις ανάγκες του παιδιού του και της μητέρας-συζύγου, τις οποίες τροφοδοτεί συναισθηματικά.  
  • Αναβιώνει συναισθήματα και συμπεριφορές σε σχέση με τη δική του οικογένεια. 
  • Διανύει μία μεταβατική περίοδο ανασφάλειας και ζήλιας διότι το παιδί «κλέβει» την αποκλειστικότητά του από τη σχέση του με την σύντροφό του.

Ο ρόλος του πατέρα στην εφηβεία

Στη διάρκεια της εφηβείας, με τις μεγάλες ψυχικές ανακατατάξεις που καλείται να διαχειριστεί ο έφηβος, είναι απαραίτητο και αναγκαίο ο ρόλος του πατέρα να γίνει περισσότερο σταθερός, αποτελεσματικός και ουσιαστικός έτσι ώστε να αποτελέσει το φράγμα μπροστά στην εσωτερική «αναρχία» του εφήβου. Ο «λόγος» του στην περίοδο της εφηβείας είναι ο «κοινωνικός» λόγος, διότι αποτελεί την έκφραση των κοινωνικών δεσμών και αξιών της κοινότητας. Είναι η «εξουσία» που δίνει τη δυνατότητα στον έφηβο να αναμετρηθεί μαζί της και έτσι μέσα από αυτή την αναμέτρηση να ορίσει τον εαυτό του και το ρόλο του μέσα στην κοινωνία.


Ο πατέρας και η μητέρα, βοηθώντας και συμπληρώνοντας ο ένας τον άλλον, οφείλουν να είναι:
  • Συναισθηματικά παρόντες για να μπορέσει ο έφηβος να τους αμφισβητήσει
  • Ισχυροί και ενωμένοι για να αναμετρηθεί μαζί τους
  • Σταθεροί και συνεπείς για να τον βοηθήσουν να εξισορροπήσει τις δικές του συναισθηματικές μεταπτώσεις. 


Η μητέρα δίνει τη ζωή αλλά ο πατέρας την προσφέρει στην κοινωνία.


Διονυσία Μακρυνόρη
Ψυχολόγος

13/2/14

Τι σαμποτάρει την προσπάθεια να χάσουμε κιλά;





  • Υπάρχουν φορές που τρώτε χωρίς να πεινάτε; 
  • Υπάρχουν φορές που τρώτε προκαταβολικά επειδή ανησυχείτε μήπως αργότερα πεινάστε και δεν ξέρετε αν θα έχετε την ευκαιρία να φάτε;
  • Τρώτε αρκετές φορές παραπάνω από το σημείο στο οποίο νιώθετε χορτάτοι;
  • Υπάρχουν φορές που εξαπατάτε τον εαυτό σας λέγοντας ότι δεν πειράζει να φάτε λίγο παραπάνω ή επειδή δεν σας βλέπει κανείς; 
  • Χρησιμοποιείτε το φαγητό για να παρηγορηθείτε μετά από μια δύσκολη μέρα;
  • Απογοητεύεστε γρήγορα αν η ζυγαριά μένει στάσιμη ή έχει ανέβει έστω και λίγο και έτσι χαλάτε γρήγορα την προσπάθεια να χάσετε βάρος;
  • Μήπως υπάρχουν φορές που τρώτε επειδή όλοι οι άλλοι τρώνε και νιώθετε αδικία που κάνετε δίαιτα;
  • Σταματάτε να προσέχετε τι τρώτε, μόλις έχετε χάσει κάποια κιλά;



Αν απαντήσατε θετικά σε κάποια από τις παραπάνω ερωτήματα, τότε είναι πιθανό ότι ο τρόπος που σκέφτεστε για το φαγητό σαμποτάρει την προσπάθειά σας να μειώσετε το σωματικό σας βάρος. 

Είναι αλήθεια ότι στην προσπάθεια να χάσουμε βάρος δίνουμε όλη μας την προσοχή στις διάφορες δίαιτες της μόδας. Ωστόσο, φαίνεται ότι η πλειονότητα των ανθρώπων που χάνουν βάρος το ξαναβάζουν και έτσι εγκλωβίζονται σε ένα φαύλο κύκλο αποτυχημένων προσπαθειών. Αυτό συμβαίνει διότι δεν λαμβάνουν υπόψη τον ψυχολογικό παράγοντα που σαμποτάρει την επιτυχημένη απώλεια κιλών και κυρίως τη διατήρηση του επιθυμητού σωματικού βάρους.  

Διαβάστε τα παρακάτω για να ανακαλύψετε τι σαμποτάρει τη δική σας προσπάθεια 


  • Η λανθασμένη εκτίμηση του αισθήματος της πείνας 

Σκεφτείτε ένα απλό και πολύ συνηθισμένο παράδειγμα. Μόλις έχετε τελειώσει το φαγητό σας. Αυτό σημαίνει ότι έχετε χορτάσει και δεν πεινάτε πια. Λίγο αργότερα σερβίρουν το γλυκό. Αν φάτε το γλυκό, αυτό γίνεται επειδή το επιθυμείτε και όχι επειδή πεινάτε. 

Πολλές φορές τρώμε απλώς γιατί επιθυμούμε κάτι και όχι γιατί πεινάμε. Αν διακρίναμε την πραγματική πείνα από την επιθυμία, θα μπορούσαμε να αποφασίζουμε καλύτερα πότε και τι τρώμε. 


  • Η μικρή ανοχή στο αίσθημα της πείνας  

Αν μας απασχολούν τα κιλά μας φαίνεται ότι πολλές σκέψεις μας καθημερινά περιστρέφονται γύρω από το φαγητό. Κάποιες σκέψεις που μας σαμποτάρουν συνδέονται με την ανησυχία που αισθανόμαστε αν θα μπορέσουμε να φάμε όταν πεινάσουμε. Δηλαδή, σκεφτόμαστε την πείνα σαν μια κατάσταση αμέσου ανάγκης. Επίσης μπορεί να υπερτιμούμε το πόσο πολύ πεινασμένοι θα νιώθουμε αν δεν φάμε την ώρα που θέλουμε. Έτσι, μπορεί να τρώμε προκαταβολικά, για να αποφύγουμε να πεινάσουμε αργότερα. 


  • Παρερμηνεία του αισθήματος πληρότητας 

Γιατί τρώμε και πέρα από το σημείο στο οποίο νιώθουμε αρκετά χορτάτοι; Στην περίπτωση αυτή μπορεί να σαμποτάρει την προσπάθειά μας να σταματήσουμε η σκέψη ότι όσο περισσότερο φάμε, τόσο περισσότερο παρατείνουμε την απόλαυση. 


  • Αυτοεξαπάτηση 

Ένας ακόμα τρόπος με τον οποίο σαμποτάρουμε την προσπάθεια να χάσουμε βάρος είναι μέσω δικαιολογιών που διευκολύνουν την απόφαση να φάμε λίγο παραπάνω. Μπορεί να σκεφτόμαστε: «Δεν πειράζει, είναι γιορτή» ή «Δεν μετράει, αφού δεν με βλέπει κάνεις». 

Στη συνέχεια, το φαγητό που φάγαμε γίνεται μια ακόμα δικαιολογία για συνεχίσουμε να τρώμε: «Αφού έφαγα, ας φάω λίγο ακόμα».  


  • Συναισθηματική υπερφαγία  

Είναι αλήθεια ότι το φαγητό είναι συνδεδεμένο με πολλές καταστάσεις στις οποίες εκφράζουμε συναισθήματα. Κερνάμε γλυκά για μια χαρά ή για μια σημαντική μέρα. Φροντίζουμε αυτούς που αγαπάμε δίνοντας τους φαγητό. 

Έχει βρεθεί ότι πολλές φορές όταν επικρατούν δυσάρεστα συναισθήματα όπως θλίψη, άγχος, βαρεμάρα ή θυμός, έχουμε την τάση να τρώμε για να τα καταπραΰνουμε. Το φαγητό αποσπά την προσοχή μας και στιγμιαία μας δίνει ευχαρίστηση. 

Είναι πιθανό να γνωρίζετε ότι αυτό διαρκεί πολύ λίγο. Μετά νιώθουμε ενοχές, θλίψη που φάγαμε και χαλάσαμε τη δίαιτα. Έτσι, επικρατούν σκέψεις για το πόσο αδύναμοι είμαστε και ότι ποτέ δεν θα τα καταφέρουμε με αποτέλεσμα να χαλάμε την προσπάθεια μας συνολικά. 


  • Ο τρόμος μπροστά στη ζυγαριά 

Έχει βρεθεί ότι οι άνθρωποι που διατηρούν ένα ικανοποιητικό σωματικό βάρους το καταφέρουν προσέχοντας περισσότερο μόλις η ζυγαριά ανέβει λίγο πάνω από το συνηθισμένο. Δηλαδή, όταν μετά τις γιορτές η ζυγαριά δείχνει δύο κιλά παραπάνω, μπαίνουν γρήγορα σε ένα ρυθμό διατροφής για να επανέλθουν στο κανονικό τους βάρος. 

Αν χαλάτε συχνά τη δίαιτά σας αυτό  μπορεί να οφείλεται στο ότι νιώθετε αβοήθητοι και απελπισμένοι κάθε φορά που η ζυγαριά αναβαίνει έστω και λίγο ή μένει στάσιμη. Απογοητεύσετε γρήγορα, λέτε: «Δεν θα τα καταφέρω ποτέ» .Έτσι, αντί τα δύο παραπάνω κιλά να γίνουν το σήμα ότι τις επόμενες μέρες πρέπει απλώς να προσέξετε περισσότερο, εσείς απογοητευμένοι χαλάτε όλη την προσπάθεια. 


  • Η αδικία

Ρωτήστε έναν άνθρωπο που τον θαυμάζετε για το σωματικό βάρος που διατηρεί, αν πράγματι τρώει ό,τι θέλει και όποτε το θέλει. Η αλήθεια είναι ότι αυτό δεν ισχύει. Οι περισσότεροι λεπτοί άνθρωποι προσπαθούν για να παραμείνουν λεπτοί. 

Πολλές φορές όμως όταν κάνουμε δίαιτα νιώθουμε ότι είμαστε οι μόνοι που περιοριζόμαστε και αυτό μας κάνει να πιστεύουμε ότι αδικούμαστε έναντι όλων των άλλων που τρώνε ό,τι θέλουν. Αν εστιάσετε την προσοχή σας στο αίσθημα της αδικίας, τότε είναι πιθανό ότι με την πρώτη ευκαιρία θα χαλάσετε την προσπάθειά σας. 


  • Φαύλος κύκλος 

Απώλεια κιλών δεν σημαίνει και διατήρηση του επιθυμητού σωματικού βάρους. Το πλέον συνηθισμένο είναι να χάνουμε κιλά με μια δίαιτα και μετά να ξαναβάζουμε τα ίδια ή και παραπάνω κιλά. Αυτό συμβαίνει διότι προσπαθούμε με λάθος τρόπο και κυρίως γιατί σκεφτόμαστε με λάθος τρόπο. Δοκιμάζουμε αυστηρές δίαιτες, από τις οποίες θέλουμε να απαλλαγούμε το συντομότερο δυνατό. Σκεφτόμαστε την προσπάθεια απώλειας κιλών σαν ένα μαρτυρικό διάλειμμα. Επιβραβεύουμε τον εαυτό μας μόλις τα καταφέρουμε, τρώγοντας!

Για να διατηρήσουμε το αποτέλεσμα μιας δίαιτας, είναι σημαντικό να αποκτήσουμε και να εδραιώσουμε καλές συνήθειες σχετικά με το φαγητό. Κυρίως, όμως, είναι σημαντικό να αλλάξουμε τον τρόπο σκέψης μας και να αντιληφθούμε ότι προσέχοντας τι τρώμε δείχνουμε έμπρακτά την αγάπη στον εαυτό μας. 


Σας ενθαρρύνομε να λάβετε υπόψη τα παραπάνω την επόμενη φορά που θα προσπαθήσετε να χάσετε λίγα ή πολλά κιλά. 

Καλή επιτυχία!

Φωτεινή Λέκκα
Ψυχολόγος

11/2/14

Επιλέγω σπουδές – επιλέγω επάγγελμα



Η επιλογή του επαγγέλματος είναι μία από τις πιο δύσκολες αποφάσεις που καλείται να πάρει ένας νέος άνθρωπος. Η αδυναμία να δημιουργήσει κανείς μία επαγγελματική ταυτότητα μπορεί να αποτελέσει ένα από τα δυσκολότερα  προβλήματα σύμφωνα με τον Erikson.

Η επιλογή επαγγέλματος είναι ένα γεγονός ζωτικής σημασίας για τον νέο και η πρακτική άσκηση αυτού θεωρητικά σημαίνει το τέλος της εφηβείας. Η πλειοψηφία των εφήβων κάνουν την αρχική επιλογή τους όταν βρίσκονται ακόμα στο σχολείο. Οι πληροφορίες και η καθοδήγηση που παρέχουν οι καθηγητές και το περιβάλλον παίζουν σημαντικό ρόλο στη λήψη των αποφάσεων. Ο όρος «λήψη αποφάσεων» είναι μάλλον υπερβολικός, αν λάβουμε υπόψη τι συμβαίνει πραγματικά με πολλούς νέους. Προϋποθέτει προσεκτική «έρευνα» και σχολαστική «θεώρηση».

Πολλές έρευνες έχουν δείξει ότι τα επαγγέλματα που οι άνθρωποι επιλέγουν ποικίλλουν ανάλογα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, την προσωπικότητα, τα ενδιαφέροντα και τις ικανότητές τους. Υπάρχει μία ουσιαστική σχέση ανάμεσα στο ενδιαφέρον για εργασία και την ποιότητα της απόδοσης. Τα ενδιαφέροντα του νέου διαφοροποιούνται ως το τέλος της εφηβείας.

Η επαγγελματική επιλογή πραγματοποιείται σε τρεις ψυχολογικές φάσεις:

1. Η περίοδος της φαντασίας συμπίπτει με τις πρώτες σχολικές εμπειρίες του παιδιού στο δημοτικό και προϋποθέτει επιλογές σε φανταστικό επίπεδο (π.χ. γιατρό, πιλότο, δασκάλα κ.α.) που είναι περισσότερο συναισθηματικές παρά πρακτικές. Αυτές οι αντιλήψεις γύρω από το μελλοντικό επάγγελμα υπάρχουν μόνο στον κόσμο του παιχνιδιού και της ονειροπόλησης του παιδιού.

2. Η περίοδος της δοκιμής (ηλικία 11-17) όπου το αγόρι ή το κορίτσι βαθμιαία κινείται στην πραγματικότητα και τα ενδιαφέροντα του/ της παίζουν ένα σημαντικό ρόλο. Ο νέος αρχίζει να εξετάζει την εκπαίδευσή του, τις ικανότητές του, τις προσωπικές αξίες και τους στόχους του και προσπαθεί να τα ταιριάζει με τα ενδιαφέροντά του.

3. Η περίοδος της εκλογίκευσης βρίσκει τον έφηβο να αξιολογεί με κριτική τις επιθυμίες, τα κίνητρά του και τις απαιτήσεις του επαγγέλματος που θέλει να εξασκήσει. Τότε, με βάση τους στόχους του, προχωρεί συγκεκριμένα καθορίζοντας τον εκπαιδευτικό του σχεδιασμό. 
Η τρίτη φάση κάνει την επιλογή να μοιάζει με μία λογική και συνειδητή διαδικασία. 

Πέρα από τις δυνατότητες που διαθέτει ο νέος, το πρόβλημα της ανεργίας είναι ορατό. Καταλαβαίνει ότι γίνονται διακρίσεις εις βάρος του. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να αισθάνεται απομονωμένος από την κοινωνία και οι προσδοκίες του για ασφάλεια, εξέλιξη και αναγνώριση να συνδέονται με την οικονομική εξάρτηση από τους γονείς του και να χάνει την αίσθηση «ελέγχου» της ζωής του.

Οι γονείς πρέπει, σε αυτήν την παρατεινόμενη οικονομική εξάρτηση:

  • Να είναι πρόθυμοι να βοηθήσουν τους νέους δίνοντάς τους υπευθυνότητα ανάλογη με την ηλικία και την ωριμότητά τους. 

  • Να τους ενθαρρύνουν σε δραστηριότητες και σχέσεις ανάλογες με αυτές που θα δημιουργούσαν σε έναν εργασιακό χώρο.

  • Να τους δοθεί η ευκαιρία να μορφωθούν μέσω μίας περιόδου «υποχρεωτικών διακοπών» και να αποκτήσουν κάποιες δεξιότητες και εμπειρίες.

  • Να τους ευαισθητοποιήσουν ώστε να προσφέρουν εθελοντικά βοήθεια σε φορείς ή οργανισμούς που δραστηριοποιούνται σε κάποιο θέμα που τους ενδιαφέρει.



Όποιες κι αν είναι οι σκέψεις για το τι πρέπει να κάνει ένας γονιός, χρειάζεται κύρια να προσπαθήσει να διατηρήσει την αίσθηση του κανονικού στη ζωή του εφήβου.

Είναι πολύ εύκολο να απομακρυνθεί κανείς από τη ζωή μέσω 
της φυγής από την πραγματικότητα.

Είναι σημαντικό να αντιμετωπίζει τη ζωή 
έχοντας ελπίδα και προοπτικές.

Διονυσία Μακρυνόρη
Ψυχολόγος





* Στην Κοινωνική Υπηρεσία υλοποιείται Πρόγραμμα Επαγγελματικού Προσανατολισμού. Για πληροφορίες μπορείτε να καλέσετε στη Γραμματεία 2103203186.