24/2/14

Φοβάμαι να οδηγήσω!



 




Ο όρος «φοβία» αναφέρεται στο φόβο που μας προκαλεί μια δραστηριότητα, ένα αντικείμενο ή μια κατάσταση που είναι δυσανάλογος της αντικειμενικής επικινδυνότητας τους. 

Η φοβία για την οδήγηση αντιπροσωπεύει ένα τέτοιο δυσανάλογο φόβο και μπορεί να παρεμποδίσει σημαντικά τη ζωή μας καθώς περιορίζει τις επιλογές μας και μας αποτρέπει να μετακινηθούμε με άνεση. 

Στο κείμενο αυτό θα προσπαθήσουμε να σας βοηθήσουμε να κατανοήσετε καλύτερα το φόβο που έχετε πολλές φορές και μόνο στη σκέψη της οδήγησης, αλλά και να αντιμετωπίσετε αυτή την κατάσταση αποτελεσματικά. 


Γιατί φοβάμαι να οδηγήσω; 



Η φοβία για την οδήγηση μπορεί να αναπτυχθεί σταδιακά ή αιφνίδια ως αποτέλεσμα των παρακάτω εμπειριών ή καταστάσεων: 
  • Έχετε εμπλακεί ή έχετε υπάρξει μάρτυρας σε ένα τροχαίο ατύχημα 
  • Έχετε δεχτεί πολλές επικρίσεις όταν προσπαθούσατε να μάθετε να οδηγείτε 
  • Έχετε δεχτεί πολύ άσχημη συμπεριφορά από άλλο οδηγό κατά την οδήγηση 
  • Έχετε βρεθεί ως οδηγός ή επιβάτης σε μια διαδρομή επικίνδυνη που σας προκάλεσε πολύ μεγάλο άγχος
  • Έχει αισθανθεί μεγάλη δυσφορία και άγχος ενώ βρισκόσασταν σε πολύ δύσκολες συνθήκες (μποτιλιάρισμα, κλειστός δρόμος κ.λπ.). 


Έχω φοβία; 

Αναγνωρίστε στον εαυτό σας τα συμπτώματα που προκαλεί η φοβία για την οδήγηση 


  • Έχετε σταματήσει να οδηγείτε, δεν έχετε καν δίπλωμα οδήγησης ή ενώ έχετε δίπλωμα δεν έχετε οδηγήσει ποτέ. 
  • Έχετε σωματικά συμπτώματα, όπως: ζαλάδα, ταχυκαρδία, εφίδρωση, αίσθηση μυρμηγκιάσματος, αίσθημα βάρους στο κεφάλι ή στο στήθος κάποιες φορές και μόνο στη σκέψη ότι οδηγείτε. 
  • Μπορεί να έχετε την αίσθηση του μη πραγματικού, σαν να μην συμμετέχετε στην ίδια την κατάσταση. Αυτή η αίσθηση σε υπερβολικό βαθμό μπορεί να σας κάνει να φοβάστε ότι θα χάσετε τον έλεγχο του αυτοκινήτου και θα βγείτε από το δρόμο ή θα πέσετε σε κάποιο αυτοκίνητο που κινείται στο αντίθετο ρεύμα. 
  • Έχετε την αίσθηση ότι το αυτοκίνητο δεν είναι στον απόλυτο έλεγχο σας και «κάνει τα δικά του». Ως αποτέλεσμα, μπορεί να φρενάρετε πολύ συχνά, ακόμα κι όταν αυτό δεν είναι καθόλου αναγκαίο
  • Αν οδηγείτε, μπορεί να σας παίρνει πολύ χρόνο για να σχεδιάσετε μια διαδρομή ή να επιλέγετε συγκεκριμένες διαδρομές και να αποφεύγετε τελείως άλλες που σας είναι άγνωστες ή σας φαίνονται δύσκολες. 
  • Βρίσκετε συνέχεια πολλές δικαιολογίες για να μην οδηγήσετε. 


Τι να κάνω για να αντιμετωπίσω τη φοβία μου για την οδήγηση;



  • Είναι σημαντικό να ζητήσετε τη συμβολή ενός επαγγελματία ψυχικής υγείας, ειδικά αν υποφέρετε από αυτή τη φοβία μεγάλο χρονικό διάστημα.
  • Είναι σημαντικό να μιλήσετε για τη φοβία σας, γιατί σημαίνει ότι αναγνωρίζετε τη δυσκολία σας αντί να δικαιολογείστε ή να κρύβεστε.
  • Μιλήστε σε ανθρώπους που θα σας ακούσουν με κατανόηση και ηρεμία. Στην περίπτωση των φοβιών, οι άλλοι δεν κατανοούν πώς είναι δυνατόν να φοβόμαστε κάτι απλό ή συνηθισμένο. Για το λόγο αυτό, μιλήστε σε ανθρώπους που θα σας ενθαρρύνουν να αντιμετωπίσετε το φόβο σας χωρίς να σας κριτικάρουν.
  • Αν δεν έχετε δίπλωμα οδήγησης ως αποτέλεσμα της φοβίας σας, ζητήστε να σας προτείνουν δασκάλους που είναι καλοί επαγγελματικές, αλλά επίσης ευγενικοί και με κατανόηση. Διαλέξετε με προσοχή ένα δάσκαλο που θα ανταποκριθεί με ευγένεια και κατανόηση στις ανάγκες σας.
  • Μάθετε να χαλαρώνετε –  χρησιμοποιήσετε χαλαρωτική μουσική ή ανάλογα videos.
  • Αντιμετωπίστε τον απόλυτο τρόπο σκέψης σας. Μία αρνητική εμπειρία δεν σημαίνει καθολική αποτυχία. Σκεφτείτε ότι αν ίσχυε ότι: " Ένα λάθος = αποτυχία + παραίτηση", τότε όχι μόνο δεν θα οδηγούσαμε, αλλά δεν θα περπατούσαμε.
  • Μάθετε να οδηγείτε συνειδητά. Η οδήγηση δεν είναι επικίνδυνη, αν είμαστε ευσυνείδητοι στον τρόπο που οδηγούμε. Μην οδηγείτε αν έχετε πιεί ή αν νιώθετε πολύ κουρασμένοι.
  • Διερευνήστε με τον ειδικό ψυχικής υγείας αν η φοβία σας αναπτύχθηκε στο πλαίσιο της διαταραχής πανικού γιατί τότε χρειάζεστε ανάλογη βοήθεια.


Σταδιακή έκθεση


  • Αν δεν οδηγείτε καθόλου είναι σημαντικό να επανέλθετε με μικρά βήματα και να αντιμετωπίσετε το φόβο σας σταδιακά.
  • Μπείτε ξανά στο αυτοκίνητο και μείνετε εκεί μέχρι να αισθανθείτε ήρεμοι. Κινείστε το τιμόνι, πατήστε τα πετάλια, δοκιμάστε τους διακόπτες. Εξοικειωθείτε με την κατάσταση.
  • Στο επόμενο βήμα, βάλτε μπρος το αυτοκίνητο και κινήστε το για λίγα μόνο μέτρα . Κάντε το αυτό αρκετές φορές μέχρι να νιώθετε τελείως άνετα.
  • Κάντε όλες τις απαραίτητες ρυθμίσεις στο κάθισμα και τους καθρέφτες, ώστε να αισθάνεστε άνετα.
  • Ξεκινήστε να κινήστε σε μικρές διαδρομές που σας είναι πολύ γνωστές (π.χ. ο γύρος του τετραγώνου). Συνεχίστε μέχρι να νιώθετε πολύ άνετα.
  • Προχωρήστε σε λίγο μεγαλύτερες διαδρομές που σας είναι επίσης γνωστές. Ενδιάμεσα κάντε διαλείμματα, π.χ. 5 λεπτά οδήγηση 10 λεπτά διάλειμμα.
  • Μιλήστε στον εαυτό σας ενθαρρυντικά («Μπράβο», «Τα πας καταπληκτικά» «Οδηγώ ήρεμα και τίποτα κακό δεν θα συμβεί»)
  •  Έχετε μαζί σας χρήματα ώστε να πληρώσετε το parking στο τέλος της διαδρομής και έτσι να μην αγχωθείτε επειδή δεν βρίσκετε να παρκάρετε.
  • Ξεκινήστε σταδιακά να κάνετε μεγαλύτερες διαδρομές, ζητώντας τη βοήθεια ενός ανθρώπου που εμπιστεύεστε. Όταν αισθανθείτε καλά, αυξήστε σταδιακά την απόσταση.
  • Σκεφτείτε την αγορά ενός GPS έτσι ώστε να μη σκέφτεστε εκ των προτέρων τη διαδρομή και για να μην περιοριστείτε μόνο στις γνωστές διαδρομές.


Θυμηθείτε ότι:
  • Οι περισσότεροι άνθρωποι όταν ξεκινούν να οδηγούν νιώθουν άγχος. Το ότι τελικά οδηγούν, σημαίνει ότι το άγχος τους είναι κάτι που ξεπερνιέται.
  • Φτιάξτε μια λίστα με όλα τα πλεονεκτήματα της οδήγησης και βάλτε τη σε ένα σημείο που θα τη βλέπετε καθημερινά, ώστε να διατηρείτε το κίνητρο σας αμείωτο.
  • Θυμηθείτε ότι ο στόχος σας δεν είναι η τελειότητα, αλλά η ασφάλεια και η άνεση. Δεν θα τα κάνετε όλα τέλεια από την αρχή, αλλά δεν υπάρχει και κανένας λόγος για να συμβεί κάτι τέτοιο, αρκεί να οδηγείτε αργά και ευσυνείδητα.



Καλή επιτυχία!

Φωτεινή Λέκκα
Ψυχολόγος

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου